Millî Saraylar Başkanlığı, saray koleksiyonlarının yüzyıllara uzanan dokuma mirasını korumaya devam ediyor. Halı Restorasyon Atölyesi’nde

tarihî halılarla birlikte saray seccadeleri de uzman müdahalelerdengeçiriliyor. Aralarında 16. yüzyıl Safevi dönemine ait örneklerin de yer

aldığı seccadeler, bordür ve mihraplarına işlenen ayetler ve dinî ifadelerle dikkat çekiyor. Konservasyonu tamamlanan eserler, sergileme

hazırlıklarının ardından ziyaretçilerle buluşacak.

Millî Saraylar Başkanlığı, Osmanlı saray kültürünün önemli unsurlarından biri olan tarihî dokumaları özgün niteliklerini koruyarak geleceğe taşıyor. İstanbul Beşiktaş’taki

Yıldız Şale Köşkü yerleşkesinde faaliyet gösteren Halı Restorasyon Atölyesi’nde saray,kasır ve köşklere ait eserler yeniden sergilenebilir hale getiriliyor.

16. YÜZYILDAN GÜNÜMÜZE ULAŞAN SECCADELER

Halı Restorasyon Atölyesi’nde konservasyonu tamamlanan 6 seccade, sergilenmek

üzere özel panolara sabitlendi. Dokumalar içinde 16. yüzyıla tarihlenen üç Safevi

seccadesi, dokuma özelliklerinin yanı sıra zengin hat programlarıyla öne çıkıyor. Yün

ve kılaptan kullanılan eserlerde Kur’an-ı Kerim’den farklı ayetler bordür, mihrap

kemeri ve kufi panolarda yer alıyor. “Saray seccadeleri” olarak bilinen dokumaların 16.

yüzyılda Safevi coğrafyasında üretildiği ve saraya hediye edildiği düşünülüyor.

AYETLER, DOKUMANIN PARÇASINA DÖNÜŞÜYOR

Saray seccadelerinin bordür ve mihrap bölümlerinde Neml, En’am, Bakara, Nur, İhlas,

Enbiya, Hud, A’raf, Haşr, Tevbe, İbrahim ve Kâfirûn surelerinden ayetler bulunuyor.

Seccadelerden birinin mihrap köşeliklerinde Esmaü’l-Hüsna’dan isimler, mihrap içinde

ise “Allahu Ekber Kebiran” yazıyor.

Seccadeler arasında ayrıca 16. yüzyıl Bergama üretimi, Türk düğümüyle yünden

dokunmuş “anahtar delikli” bir seccade öne çıkıyor. Ayaklık bölümündeki sekizgen

motiften adını alan bu örnekler, Rönesans dönemi Avrupa resimlerinde dekoratif unsur

olarak da görülüyor.

500 YILLIK SARAY SECCADELERİ

SERGİLENMEYE HAZIRLANIYOR

EYLÜL 2026 – İSTANBUL

SARAY HALILARI DA BU ATÖLYEDE RESTORE EDİLİYOR

Atölyede seccadelerin yanı sıra Dolmabahçe, Beylerbeyi ve Yıldız saraylarına ait 4 halı

üzerinde çalışma yürütülüyor. Bunlar arasında Yıldız Sarayı Şale Köşkü’nün 8 numaralı

odasına ait Hereke halısı, Dolmabahçe Sarayı Harem Dairesi’nde kullanılmış Gördes

halısı ile Beylerbeyi ve Dolmabahçe saraylarına ait şal desenli halılar bulunuyor.

Atölyede üzerinde çalışılan eserler arasında, Feshane-i Fabrika-yı Hümayunu imzasını

taşıyan 1901 tarihli ipek halı da yer alıyor.

Beylerbeyi Sarayı Harem bölümünün 9 numaralı odasına ait şal desenli halının eksik

kenar ve baş kısımları tamamlanırken geçmişte basit biçimde dikilerek birleştirilen

parçaları da özgün yapısına uygun olarak ele alınıyor. Restorasyon tamamlandığında

eser, ait olduğu odaya serilecek.

Dolmabahçe Sarayı için çalışılan 19. yüzyıl şal desenli halıda ise geçmiş müdahalelerde

dikilerek bir araya getirilen parçalar birleştiriliyor, kayıp bölümler tamamlanıyor.

Çalışmaların yaklaşık 5 ay daha sürmesi öngörülüyor. Eserin daha sonra Dolmabahçe

Sarayı’nda sergilenmesi planlanıyor.

ÖZGÜN DOKUYA EN AZ MÜDAHALE

Restorasyon süreci eserlerin ayrıntılı biçimde belgelenmesiyle başlıyor. Saçaklara

zincir çekilip sabitleniyor, yıpranmış atkı ve çözgü telleri tamamlanıyor, eksik ilmekler

özgün yapıya uygun biçimde ele alınıyor. Saçakların yerleştirilmesinin ardından tesviye

ve ütü işlemleri gerçekleştiriliyor.

2007’DEN BU YANA TARİHÎ DOKUMALAR İÇİN ÇALIŞIYOR

Millî Saraylar Halı Restorasyon Atölyesi, 2007 yılında Hereke İpekli Dokuma ve Halı

Fabrikası’nda kuruldu. 2011’de İstanbul’daki Yıldız Şale Köşkü yerleşkesine taşındı. 8

halı onarım ustasının görev yaptığı atölyede saray koleksiyonlarına ait tarihî dokumalar

uygun renk, malzeme ve teknik gözetilerek korunuyor. Restorasyonda ipliklerin

hazırlanmasından atkı ve çözgü kayıplarının tamamlanmasına kadar her aşamada

eserlerin güçlendirilmesi esas alınıyor.