TÜRKİYE CUMHURİYETİ CUMHURBAŞKANLIĞI MİLLİ SARAYLAR BAŞKANLIĞI
Türkiye'nin en zengin tablo koleksiyonuna sahip olan Milli Saraylar Başkanlığı,
müzecilik faaliyetlerinin temelini oluşturan restorasyon çalışmalarıyla kültürel
mirasımızı geleceğe taşımaya devam ediyor. Başkanlık’a bağlı atölyelerden Tablo
Restorasyon ve Konservasyon Atölyesi şu sıralar iki önemli eser üzerinde çalışıyor.
Topkapı Sarayı’nın paha biçilemez Mukaddes Emanetler Koleksiyonu’na ait olan iki
tablo, İslam âleminde kutsal kabul edilen ‘Mekke’ ve ‘Medine’ şehirlerini tüm
ayrıntılarıyla göstermesi bakımından belge niteliği taşıyor. 19. yüzyılın başlarında
yapıldığı düşünülen ve bugüne kadar sergilenmeyen tabloların, restorasyon işlemleri
tamamlandıktan sonra sanatseverlerle buluşturulması planlanıyor.
Topkapı Sarayı’nın birinci avlusunda yer alan Darphane-i Amire yerleşkesinde
çalışmalarını yürüten Tablo Atölyesi’nde restore edilen ‘Mekke’ temalı ilk eserin
ressamı, ‘Müzehhib El-Hâc Feyzullah’ olarak kayıtlarda geçiyor. Kâbe’nin ve çevresinin
en ince ayrıntısına kadar resmedildiği tablonun yapılış tarihi ise 1799. Yağlıboya
tekniğiyle yapılan ve yaklaşık 4,5 metrekare ebadında olan tablo, Mescid-i Haram’ın
içindeki ve dışındaki yapıları hem çizimle hem de yazıyla destekleyerek göstermesi
bakımından ayrı bir önem taşıyor.
Tablo Atölyesi’nde restorasyon çalışması tamamlanmak üzere olan ‘Medine’ temalı
eserin ise ressamı ve yapım tarihi net olarak bilinmiyor. 19. yüzyıla ait olduğu tahmin
edilen tablonun üzerinde minyatür ve hat yazı sanatından örnekler yer alıyor. Yağlıboya
tekniğiyle yapılan ve ebadı yaklaşık 1,18 metrekare olan tabloda, Mescid-i Nebevi ve
Medine şehri ayrıntılı olarak resmediliyor.
Görsel belge niteliği taşıyan ‘Mekke’ ve ‘Medine’ temalı iki tablo için restorasyon planı
hazırlandı. Plan kapsamında ‘Medine’ tablosunun restorasyon uygulamalarında son
aşamaya gelindi. ‘Mekke’ temalı tablonun ise belgeleme işlemi tamamlandı. ‘Mekke’
tablosu; mikroskop ve infrared incelemesi, ön ve arka yüzey temizliği, sağlamlaştırma,
koruma ve bakım gibi bir dizi uygulamadan geçirilecek. Bugüne kadar sergilenmeyen iki
tablo, restorasyon işlemlerinin ardından ziyaretçiyle buluşturulacak.